آنتی اسیدها دارویی هستند که با کاهش میزان اسید معده، سوزش سر دل و سوء هاضمه را تسکین می دهند. آنتی اسیدها با متوقف کردن آنزیمی که اسید را برای تجزیه غذا برای هضم (پپسین) ایجاد می کند، اسید را در معده خنثی می کنند. می توانید برخی از داروهای ضد اسید معده را بدون نسخه و بدون نسخه خریداری کنید.
داروهای آنتی اسید چه علائمی را از بین می برد؟
آنتی اسیدها علائمی که باعث سوزش سر دل و سوء هاضمه می شوند را تسکین می دهند، از جمله:
- احساس سوزش در قفسه سینه یا معده، به خصوص بعد از غذا خوردن یا در شب.
- طعم اسیدی یا ترش در دهان شما.
- احساس پری یا نفخ.
- درد خفیف در قفسه سینه و شکم شما.
آنتی اسیدها برای چه مواردی تایید شده اند؟
سازمان غذا و داروی آمریکا داروهای ضد اسید معده را برای درمان موارد خفیف سوزش سر دل و سوء هاضمه تایید کرده است. یک مورد خفیف به سوزش سر دل اشاره دارد که گهگاه یا هر چند وقت یکبار به جای هر روز اتفاق می افتد.
آنتی اسیدها همچنین به مبارزه با علائم زیر کمک می کنند:
- رفلاکس اسید (GERD یا بیماری ریفلاکس معده به مری).
- التهاب پوشش معده (گاستریت).
- زخم معده.
آنتی اسیدها به سرعت برای کاهش علائم برای چند ساعت کار می کنند. آنتی اسیدها شرایط پزشکی زمینه ای را که باعث علائم می شوند درمان نمی کنند.

انواع داروهای ضد اسید معده
داروی ضد اسید معده فاموتیدین و رانیتیدین
قرص فاموتیدین دارویی است که برای درمان زخم معده، بیماری رفلاکس معده به مری و تولید بیش از حد اسید توسط معده مورداستفاده قرار میگیرد. در این حالتها، اسید معده بهصورت معکوس به مری رفته و باعث سوزش سر دل و آسیب به مری میشود که به زبان عامیانه به این حالت ترش کردن معده معروف است. فاموتیدین بهعنوان یکی از اعضای دستهای از داروهای مسدودکنندهی گیرندههای هیستامین (H۲) یا داروهای کاهندهی اسید معده شناخته میشود. علاوه بر قرص، فاموتیدین به شکل شربت نیز برای درمان معده درد مورد تجویز قرار میگیرد. از بین عوارض جانبی فاموتیدین میتوان به سردرد، سرگیجه، اسهال و سایر موارد اشاره کرد.
آنتی اسید امپرازول Omeprazole
امپرازول برای درمان برخی از مشکلات معده و مری مانند رفلاکس اسید معده و زخم معده به کار میرود. این دارو با کاهش میزان اسیدی که معده تولید میکند، علائمی مانند سوزش سر دل، مشکل در بلع و سرفه مداوم را تسکین میدهد. همچنین، ممکن است به پیشگیری از سرطان مری کمک کند. قرص معده امپرازول متعلق به دستهای از داروهای شناخته شده بهعنوان مهارکنندههای پمپ پروتون (PPIs) است و یکی از قرصهای معده خارجی است. سردرد یا درد شکمی ممکن است بهعنوان عوارض جانبی این دارو رخ دهد. درصورتیکه هر یک از این عوارض باقی ماند یا بدتر شد، به پزشک یا داروساز خود اطلاع دهید.
قرص معده درد رابپرازول Rabeprazole
رابپرازول برای درمان زخم معده، بیماری ترشکردن معده (GERD) و سندرم زولینگر، الیسون، وضعیتی که در آن معده بیش از حد اسید تولید میکند، استفاده میشود. همچنین ممکن است همراه با آنتیبیوتیکها (مانند آموکسیسیلین، کلاریترومایسین) برای درمان زخمهای مرتبط با عفونتهای ناشی از باکتری هلیکوباکترپیلوری بهعنوان قرص برای عفونت معده استفاده شود. رابپرازول یک مهارکننده پمپ پروتون (PPI) است که نقش کاهش میزان اسید تولید شده توسط معده را برعهده دارد. این دارو تنها با نسخه پزشک در دسترس است و اشکال دارویی آن شامل کپسول و قرص میشود.
داروی ضد اسید معده سایمتیدین Cimetidine
سایمتیدین یک داروی کاهنده اسید معده است که برای پیشگیری و یا درمان سوزش معده و ترشکردن معده استفاده میشود. مشابه فاموتیدین و رانیتیدین، این دارو جزو داروهای مسدودکننده گیرندههای هیستامین است. عوارض جانبی آن نیز مشابه عوارض دیگر داروهای این دسته است. چنانچه مشکل رفلاکس شما شدید نیست و تمایلی به مصرف دارو ندارید، میتوانید از شربت رفلاکس معده برنیسکون سولویتا نیز برای تسکین رفلاکس معده استفاده کنید.

داروهای کلیدینیوم سی Clidinium و کلردیازپوکساید Chlordiazepoxide
همراه با یکدیگر به عنوان قرصهای مخصوص درمان دردهای معده تجویز میشوند. ترکیب کلردیازپوکساید و کلیدینیوم سی در ترکیب با سایر داروها برای درمان مشکلات معده یا روده از جمله زخم معده، سندرم روده تحریکپذیر و التهاب کولون و روده کوچک استفاده میشود. قرص معده کلردیازپوکساید یک بنزودیازپین است که به گروهی از داروهای ضعیفکننده سیستم عصبی مرکزی تعلق دارد. کلیدینیوم عامل آنتی کولینرژیک است که اسید معده را کاهش داده و منجر به کاهش اسپاسم روده میشود. این دارو تنها با تجویز پزشک در دسترس بوده و شکل دارویی آن کپسول است.
آنتی اسید پنتوپرازول Pantoprazole
قرص معده نولپازا، نام تجاری داروی پنتوپرازول است. پنتوپرازول در سه شکل مختلف وجود دارد؛ قرص خوراکی، سوسپانسیون خوراکی مایع و شکل داخل وریدی (IV) که به داخل رگ تزریق میشود. این قرص برای کاهش میزان اسید معده استفاده میشود و به درمان علائم ناشی از شرایطی مانند بیماری ریفلاکس معده به مری (GERD) کمک میکند.
پنتوپرازول در دستهی داروهایی به نام مهارکنندههای پمپ پروتون قرار دارد. عملکرد این دسته از داروها بدین شکل است که سلولهای پمپاژ اسید را در معده شما مسدود میکند و میزان اسید معده را کاهش میدهد که به کاهش علائم مربوط به شرایطی مانند ترشکردن معده کمک میکند. مصرف طولانیمدت پنتوپرازول ممکن است خطرات جدیای از جمله افزایش احتمال شکستگی استخوان، افزایش احتمال فقر ویتامین B12، التهاب و کاهش میزان منیزیم خون، اسهال، آلرژی، سردرد، حالت تهوع و استفراغ، سرگیجه و درد مفاصل را به همراه داشته باشد.
داروی ضد اسید معده دایمتیکون Dimethicone
دایمتیکون یکی از داروهایی است که بهعنوان عامل ضد نفخ برای کاهش علائم گاز مانند نفخ و درد شکم مورداستفاده قرار میگیرد. نفخ به تجمع گاز در معده و روده اشاره دارد که اغلب به دلیل عواملی مانند بلعیدن هوا هنگام خوردن یا آشامیدن، مصرف غذاهای چرب یا تند، یا خوردن وعدههای غذایی زیاد رخ میدهد. عملکرد اصلی این دارو کاهش کشش سطحی حبابهای گاز و تسهیل در آزادکردن گاز است که در نتیجه به کاهش درد شکم کمک میکند.
عوارض جانبی رایج قرص معده دایمتیکون شامل ناراحتی معده و اسهال است، اما این عوارض به طور معمول خفیف و موقتی هستند. درصورتیکه هر یک از این عوارض بهصورت طولانیمدت یا شدیدتر از قبل باشد، باید به پزشک اطلاع داده شود. در صورت بارداری یا شیردهی باید قبل از مصرف دایمتیکون با پزشک مشورت کنید. همچنین مصرف الکل ممکن است خطر عوارض جانبی دایمتیکون را افزایش دهد. این دارو به شکل قرص جویدنی تجویز میشود، به همین دلیل بهعنوان قرص جویدنی معده درد نیز شناخته میشود.
عوارض جانبی داروهای ضد اسید معده چیست؟
عوارض پس از مصرف یک آنتی اسید بیشتر بر نوزادان یا افراد بالای 65 سال تأثیر می گذارد. عوارض جانبی می تواند شامل موارد زیر باشد:
- یبوست یا اسهال
- گاز (نفخ)
- سردرد
- تهوع و استفراغ
- گرفتگی معده یا درد در ناحیه شکم
عوارض جانبی جدی می تواند شامل موارد زیر باشد:
- بازگشت اسید: آنتی اسیدها باعث می شوند بدن شما اسید بیشتری تولید کند که علائم را بدتر می کند.
- تغییر عملکرد عصبی: یک آنتی اسید عملکرد سیستم عصبی شما را تغییر می دهد.
- کم خونی میکروسیتیک: کمبود آهن.
- استئوپنی: استخوان های ضعیف شده.
- هیپرکلسمی: کلسیم بیش از حد در خون شما.
آنتی اسیدها منبع عالی برای تسکین علائم سوزش سر دل و سوء هاضمه هستند. همیشه دستورالعمل های دوز روی برچسب را دنبال کنید و قبل از مصرف آنتی اسیدها با پزشک یا داروساز صحبت کنید تا ببینید آیا آنها با داروهایی که در حال حاضر مصرف می کنید تداخل دارند یا خیر.
